- පශ්චාත් ධනවාදී වෙළෙඳපොළ සහ ඉන්දියාවේ භූමිකාව
අමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයා විසින් චීන ජනාධිපති ෂී ජින්පින් ගුවන් තොටුපොළේදීම
පෞද්ගලිකව පිළිගැනීම සහ ධවල මන්දිරයේ දක්වන ලද ඉහළම රාජ්ය තාන්ත්රික ගෞරවය හුදු ආගන්තුක සත්කාරයක් පමණක් නොවේ. දශක ගණනාවකට පසු අමෙරිකාව විසින් සිය භූමියේදී ප්රතිවාදී රාජ්යයකට මෙතරම් සුවිශේෂී පිළිගැනීමක් ලබා දීමෙන් සංකේතවත් වන්නේ, ලෝකයේ ඒකධ්රැවීය බලය මේ වන විට බහුධ්රැවීය තත්ත්වයකට තුලනය වෙමින් පවතින බවයි. එය අමෙරිකාව විසින් චීනය තමන්ට සමාන බලවතෙකු ලෙස නිල නොවන මට්ටමින් පිළිගැනීමකි.
මෙම රාජ්ය තාන්ත්රික සිනහවන් පිටුපස ඇත්තේ දැවැන්ත භූ දේශපාලනික හා ආර්ථික ගැටුමකි. පශ්චාත් ධනවාදී යුගය තුළ, රටවල් අතර ඇතිවන විරසකයන් සහ සන්ධාන හුදෙක් මතවාදී හෝ භෞමික ආරවුල් මත පදනම් වූ ඒවා නොවේ; ඒවා මුළුමනින්ම තීරණය වන්නේ 'ප්රාග්ධන වෙළෙඳපොළ' සහ ගෝලීය සැපයුම් ජාල හැසිරවීමේ බලය මතය. සරලව කිවහොත්, අද ලෝකයේ යුද්ධය කරන්නේ අවි ආයුධවලින් නොව, වෙළෙඳ සම්බාධක, ඩොලරයේ අගය සහ තාක්ෂණික තහනම් කිරීම් මගිනි.
අමෙරිකානු නායකත්වය බොහෝ විට ක්ෂණික ප්රතිලාභ සහ ගනුදෙනුකාරී ස්වභාවයක් පෙන්නුම් කරන අතර, චීන නායකත්වය ක්රියා කරන්නේ දිගුකාලීන මූලෝපායික ඉවසීමකින් සහ ආර්ථික ව්යාප්තවාදයකින් යුතුවය. චීනයේ 'එක් තීරයක් - එක් මාවතක්' ව්යාපෘතිය ඊට කදිම උදාහරණයකි. මෙම පරස්පර හැසිරීම් රටාවන් සහ 'වෙළෙඳපොළ සංවේදීත්වය' හේතුවෙන්, නායකයින් දෙදෙනාගේ සුළු ප්රකාශයක් හෝ අතට අත දීමක් මත ගෝලීය කොටස් වෙළඳපොළ, සැපයුම් දාම සහ භාණ්ඩ මිල ගණන් ක්ෂණිකව උච්චාවචනය වේ. තාක්ෂණික යුද්ධය (උදා: 5G සහ අර්ධ සන්නායක) හරහා ලෝක ආර්ථිකය කඳවුරු දෙකකට බෙදීමේ අවදානමක් ද මේ හරහා නිර්මාණය වී තිබේ.
මෙම අමෙරිකා-චීන බල අරගලය හමුවේ මීළඟට ඉස්මතු වන ප්රබලතම සාධකය වන්නේ ඉන්දියාවේ භූමිකාවයි. ආසියානු කලාපය තුළ චීනයේ ප්රාග්ධන ආධිපත්යය මැඩපැවැත්වීම සඳහා අමෙරිකාවට ඉන්දියාව අත්යවශ්ය සාධකයක් වී ඇත. ඒ සඳහා ඉන්දු-පැසිෆික් උපායමාර්ගය (Quad වැනි සන්ධාන) හරහා අමෙරිකාව ඉන්දියාව ශක්තිමත් කිරීමට උත්සාහ දරයි. එමඟින් ඉන්දියාවට අමෙරිකානු තාක්ෂණය, විදේශ ආයෝජන සහ ආරක්ෂක සහයෝගීතාවය විශාල වශයෙන් හිමි වෙමින් පවතී.
එහෙත් ඉන්දියාවේ අනාගතය රැඳී ඇත්තේ ඔවුන් මෙම කඳවුරු දෙක අතර සමබරතාවය රඳවා ගන්නා ආකාරය මතය. චීනය සමඟ පවතින දේශසීමා සහ ආර්ථික අර්බුද හේතුවෙන් ඉන්දියාව අමෙරිකාව දෙසට නැඹුරු වුවද, සම්පූර්ණයෙන්ම අමෙරිකානු න්යායපත්රයට යටත් වීමට ඔවුන් සූදානම් නැත. ඉන්දියාවේ අරමුණ තමන්ගේම "මූලෝපායික ස්වාධීනත්වයක්" පවත්වා ගනිමින්, චීනයට විකල්ප සැපයුම් දාමයක් ලෙස ලෝකයේ ප්රබලතම ආර්ථික බලවතෙකු ලෙස නැගී සිටීමයි.
සාරාංශයක් ලෙස ගත් කල, අමෙරිකාව සහ චීනය අතර පවතින මෙම නව මාදිලියේ සීතල යුද්ධය ලෝක බල තුලනය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කරමින් පවතී. අනාගත ගෝලීය දේශපාලනය තීරණය වනු ඇත්තේ හුදෙක් මිලිටරි බලය මත නොව, මෙම දැවැන්තයින් දෙදෙනාගේ ප්රාග්ධන වෙළෙඳපොළ මෙහෙයවීමේ හැකියාව සහ, එම ගැටුමෙන් උපරිම ප්රයෝජන ගනිමින් ඉන්දියාව වැනි නැගී එන කලාපීය රාජ්යයන් ගෝලීය බලවතුන් බවට පරිවර්තනය වන ආකාරය මතය.
