Feature
කූට ජාවාරම්කරුවන්ට බිලිවන ලංකාවේ සංචාරක කර්මාන්තය - (පළමු දිගහැරුම)
ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථික ස්ථාවරත්වය සහ විදේශ විනිමය උත්පාදනය සම්බන්ධයෙන් සංචාරක කර්මාන්තය උපායමාර්ගිකව අතිශය වැදගත් ක්ෂේත්රයකි. එය සැලසුම් සහගතව සංවර්ධනය කිරීම උදෙසා 2005 අංක 38 දරණ සංචාරක පනත මඟින් සුවිශේෂී ආයතනික සහ මූල්ය රාමුවක් ස්ථාපිත කර තිබේ.
2005 අංක 38 දරණ සංචාරක පනත 2007 ඔක්තෝබර් මාසයේදී බලාත්මක වීමත් සමඟ, නව පනත මඟින් සංචාරක ක්ෂේත්රයේ විවිධ වගකීම් විමධ්යගත කරමින් ස්වාධීන රාජ්ය ආයතන හතරක් ස්ථාපිත කෙරිණි. මෙම ආයතන හතරේ ක්රියාකාරීත්වය මූල්යනය කරනු ලබන්නේ පනතේ 23(1) වගන්තිය යටතේ ස්ථාපිත කර ඇති සංචාරක සංවර්ධන අරමුදල (TDF) මඟිනි.
මෙම අරමුදලට ප්රධාන වශයෙන් මුදල් ලැබෙන්නේ ප්රභවයන් දෙකකින් වන අතර, ඉන් පළමුවැන්න සිවිල් ගුවන් සේවා අධිකාරිය මඟින් එකතු කරනු ලබන ගුවන් තොටුපළ අපගමන බද්දෙන් තුනෙන් එකක (ඇමෙරිකානු ඩොලර් 5 කට සමාන) ප්රමාණයයි. දෙවැන්න වන්නේ ලියාපදිංචි සංචාරක ආයතනවල වාර්ෂික පිරිවැටුම මත අය කෙරෙන සියයට එකක සංචාරක සංවර්ධන බද්දයි.
සංචාරක සංවර්ධන අරමුදලේ සමස්ත මූල්ය සංයුතිය සහ පවත්වාගෙන යනු ලබන සංචිත පිළිබඳ දත්ත විශ්ලේෂණය කිරීමේදී, ශ්රී ලංකාව ගෝලීය වශයෙන් ප්රවර්ධනය කිරීම සහ අලෙවිකරණ ව්යාපාර සඳහා පමණක් වෙන් කර ඇති ප්රවර්ධන ඉතුරුම් ගිණුමේ රුපියල් බිලියන 17.5ක් පවතී. එමෙන්ම යටිතල පහසුකම් සැලසුම් කිරීම, නියාමනය සහ ඉඩම් බැංකු සංවර්ධනය සඳහා වෙන් කළ සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරී ගිණුමේ රුපියල් බිලියන 7.5ක්ද පවතී.
ඒ අනුව සංචාරක ප්රවර්ධන සහ සංවර්ධන කටයුතු අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යාම සඳහා වාර්ෂිකව රුපියල් බිලියන 24.5 ක දැවැන්ත ඒකාබද්ධ ඉතුරුම් සංචිතයක් මූල්ය පද්ධතිය තුළ පවත්වාගෙන යන බව පැහැදිලි වේ. මීට අමතරව අපගමන බදු සහ සංචාරක සංවර්ධන බදු මඟින් වාර්ෂිකව රුපියල් බිලියන 10 ත් 15 ත් අතර මුදලක් අරමුදලට අඛණ්ඩව උපයනු ලබයි.
පනතේ 24(8) වගන්තිය ප්රකාරව, අරමුදලට එකතු වන සියලුම මුදල් නීත්යානුකූලව නියමිත ප්රතිශතයන්ට අනුව ආයතන හතර අතර බෙදා හැරිය යුතුය. ඒ අනුව ශ්රී ලංකා සංචාරක ප්රවර්ධන කාර්යාංශය සඳහා සියයට 70ක්ද, සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරිය සඳහා සියයට 14ක්ද, සංචාරක හා හෝටල් කළමනාකරණ ආයතනය සඳහා සියයට 12ක්ද, ශ්රී ලංකා සම්මුති කාර්යාංශය සඳහා සියයට 4ක්ද වශයෙන් ව්යවස්ථාපිතව බෙදා හැරේ.
එහෙත්, වර්තමානය වන විට ඊනියා කූට ව්යාපාරිකයන් සහ දේශපාලන අධිකාරිය එක්ව, රාජ්ය සන්තක වත්කම් සහ මෙම බිලියන ගණනක අරමුදල් තම සාක්කුවලට දමාගනිමින් සමස්ත සංචාරක කර්මාන්තයටම කණකොකා හඬවමින් සිටී.
මෙම මාධ්ය හෙළිදරව්ව එම සංවිධානාත්මක ජාවාරමේ තිත්ත ඇත්ත පිළිබඳවයි.
සංචාරක අරමුදල ඩැහැගැනීමේ නෛතික සහ දේශපාලන කුමන්ත්රණ
මෙම අතිවිශාල ධනස්කන්ධය වියදම් කිරීමේ නෛතික බලය පවතින්නේ අධ්යක්ෂ මණ්ඩලයට පමණක් වන අතර, පනතට අනුව සභාපතිවරයාට පවා හිතුවක්කාරී ලෙස මුදල් පරිහරණය කළ නොහැක. එහෙත් අපගේ අභ්යන්තර ආරංචි මාර්ග තහවුරු කරන්නේ, ආයතන තුනක් ඒකාබද්ධ කර ජාතික සංචාරක කොමිෂන් සභාවක් පිහිටුවීමට රජය මෑතකාලීනව දරන උත්සාහය හරහා මෙම අරමුදලේ පාලනය දේශපාලනඥයන්ගේ සහ සිවිල් නිලධාරීන්ගේ අතට ගෙන වෘත්තීයමය ස්වාධීනත්වය විනාශ කිරීමට මාන බලන බවයි.
කොළඹ හදවතේ ඉඩම් මංකොල්ලය මෙන්න..
"කිංග්ස්බරි හෝටලයේ ගණුදෙනුව"
මෙරට කූට ධනවාදීන් රජයේ දේපළ සූරාකන ආකාරයට කදිම නිදසුනක් වන්නේ කොළඹ 01 පිහිටි අක්කර පහමාරකින් යුත් කිංග්ස්බරි හෝටල් භූමියයි. ව්යාපාරික ධම්මික පෙරේරාට අයත්ව පාලනය වන මෙම හෝටලය, කොළඹ හදවතේ ඇති මෙම අතිශය වටිනා භූමිය වෙනුවෙන් මෙතෙක් රජයට ගෙවා ඇත්තේ වාර්ෂිකව රුපියල් මිලියන 2.5 ක (ලක්ෂ විසිපහක) විහිළු සහගත බදු මුදලකි. එනම් අක්කරයක් වෙනුවෙන් මාසිකව රුපියල් තිස්අටදාහක් වැනි ඉතා සුළු මුදලකි.
අප වෙත ලැබෙන විශ්වාසවන්ත තොරතුරුවලට අනුව, හිටපු ඇමති හරීන් ප්රනාන්දු සමග එක්ව මෙම මුදල 2026 සිට මිලියන 5ක් දක්වා වැඩි කරගැනීමට ඔවුන් එකඟ වී තිබුණි. එහෙත් රජයේ තක්සේරු දෙපාර්තමේන්තුවට අනුව මෙම ඉඩමේ සැබෑ වාර්ෂික කුලී වටිනාකම රුපියල් මිලියන 325 කි. කෝටි 32 කට අධික මුදලක් රජයට අහිමි කරමින්, මෙම බද්ද යළිත් මිලියන 5කට ස්ථිර කරගැනීම සඳහා මේ දිනවල ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ රහසිගත සාකච්ඡා පැවැත්වෙන බව අපගේ ආරංචි මාර්ග වැඩිදුරටත් තහවුරු කරයි.
කිංග්ස්බරි හෝටලයේ රහසිගත පිවිසුම් සහිත VIP Suite එකකදී ඇමතිවරුන්ට සහ රාජ්ය නිලධාරීන්ට අල්ලස් ස්වරූපයෙන් වරදාන ලබාදෙමින් රජයට බරපතළ පාඩුවක් සිදුකිරීමේ ගණුදෙනුව මේ මොහොතේත් ක්රියාත්මක වෙමින් පවතින බවට මේ වනවිට සමාජ මාධ්යයේ පවා තොරතුරු සංසරණය වෙමින් පවතී.
බලය අවභාවිතය වන හැටි මෙන්න...
"යාල සහ මාබල් බීච් ඉඩම් කොල්ලයේ ලේඛනගත සාක්ෂි"
ගෝඨාභය රජය සමයේ කිසිදු සුදුසුකමක් නොමැති කිමාර්ලි ප්රනාන්දු, සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරියේ සභාපතිනිය ලෙස පත් කිරීමෙන් පසු, ඇය සිය බලය භාවිතා කළේ සැමියා වන මලික් ෆර්නෑන්ඩුගේ ව්යාපාරික ඒකාධිකාරිය තහවුරු කිරීමට බව බොහෝ දෙනා දන්නා කරුණකි. අප වෙත ලැබී ඇති අභ්යන්තර විමර්ශන වාර්තා සහ සිතියම් මඟින් මෙම අක්රමිකතා මනාව පැහැදිලි වේ.
හිටපු ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ ගේ සමයේදී පාලටුපාන, යාල ප්රදේශයේ සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරියේ ඉඩම් සමාගම් හතකට බදු දී ඇති අතර, ඉන් එක් කොටසක් හිමිවී ඇත්තේ කිමාර්ලි ප්රනාන්දු ගේ පවුලට අයත් ඩිල්මා සමාගමේ අනුබද්ධිත Wild Coast Leisure (Pvt) Ltd සමාගම වෙතය. අප සතු ලේඛන තහවුරු කරන පරිදි, අදාළ සමාගම විසින් තම භූමියට බටහිර දෙසින් පිහිටි පර්චස් 155 කින් යුත් පරිසර සංවේදී ආරක්ෂිත කලාපයක් ආක්රමණය කර ඇත.
යහපාලන රජය සමයේදී මෙම ඉඩම වසර 50කට බදු ගැනීමට ඔවුන් කැබිනට් අනුමැතියක් ලබාගෙන තිබුණද, කිමාර්ලි ප්රනාන්දු සභාපතිනිය ලෙස කටයුතු කළ සමයේදී අදාළ කැබිනට් තීරණය පවා උල්ලංඝනය කරමින්, එම සමාගමටම වසර 30ක කාලයක් සඳහා මසකට රුපියල් 30,666.67 ක අතිශය හාස්යජනක කුලියකට එය ලබා දී තිබේ. තවද, නීතියට අනුව වෙරළ තීරයේ සිට මීටර් 25ක ආරක්ෂිත කලාපයක් තබාගත යුතු වුවද, ඔවුන් එය මීටර් 15කට සීමා කරමින් මීටර් 10ක්ම නීති විරෝධීව ආක්රමණය කර ඇති බව අදාළ ලේඛනවල පැහැදිලිව දැක්වේ.
ඊට සමගාමීව, ත්රිකුණාමලයේ මාබල් බීච් වෙරළ තීරයට මුහුණ ලා ඇති අක්කර 21 කට අධික රාජ්ය ඉඩමක්ද කිමාර්ලි විසින් අනීතික ලෙස සිය සැමියාට පවරා ඇති බවට චෝදනා එල්ල වේ. සාමාන්ය නෛතික රීතියක් ලෙස, රජයේ ඉඩමක් සංචාරක අධිකාරිය වෙත පැවරූ පසු, 2005 අංක 38 දරණ පනතේ 62 වගන්තිය සහ රාජ්ය ඉඩම් ආඥාපනතේ රෙගුලාසි අනුව, අමාත්යවරයාගේ ලිඛිත අනුමැතියකින් තොරව එය නැවත විකිණීමට හෝ පෞද්ගලික සින්නක්කර භුක්තියට පැවරීමට නීතිමය ඉඩක් නොමැත.
එහෙත් ප්රදේශයේ සිවිල් ක්රියාකාරීන් සහ නිරීක්ෂකයන් චෝදනා කරන්නේ මලික් ප්රනාන්දු ව්යාජ හෝ දෝෂ සහිත පෙළපතක් සහිත ව්යාජ ඔප්පුවක් (හොර ඔප්පුවක්) භාවිත කරමින් මෙම අතිශය වටිනා වෙරළ තීරයේ අයිතිය ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරන බවයි. මෙම වෙරළ තීරයේ "Dilmah - Luxury Hotel Project (සුඛෝපභෝගී හෝටල් ව්යාපෘතිය)" නමින් ඔවුන් මේ වන විටත් නාමපුවරු සවි කර ඇති ආකාරය අප වෙත ලැබී ඇති ඡායාරූප මඟින් සනාථ වේ.
මෙම ඉඩමේ අයිතිය සහ අත්පත් කර ගැනීම අභියෝගයට ලක් කරමින් ඉදිරිපත් කර ඇති නඩුවක් ඉදිරි අගෝස්තු මාසයේදී විභාගයට ගැනීමට නියමිතය. මෙම පසුබිම තුළ, බරපතළම චෝදනාව එල්ල වන්නේ රාජ්ය පරිපාලන යාන්ත්රණය වෙතයි. එනම්, අගෝස්තු මාසයේ පැවැත්වීමට නියමිත නඩු විභාගයට ප්රථම, මෙම අක්රමවත් ඉඩම් පැවරීමට විරෝධය පළ කරන සහ රාජ්ය දේපොළ ආරක්ෂා කිරීමට පෙනී සිටින සංචාරක සංවර්ධන අධිකාරියේ අවංක රාජ්ය නිලධාරීන්ව එම ධුරවලින් ඉවත් කිරීමට හෝ සේවයෙන් පහ කිරීමට ඉහළ පරිපාලන පුටුවල සිටින පුද්ගලයන් කුමන්ත්රණකාරී ලෙස ක්රියා කරමින් සිටින බව අභ්යන්තර ආරංචි මාර්ග දැඩිව තහවුරු කරයි.
පිකෝ ට්රේල් (Pekoe Trail) ඛේදවාචකය මෙන්න...
"ජාත්යන්තර සම්පත් අහිමි කිරීම"
ලෝකයේ ට්රේල් ටුවරිසම් හි දැවැන්තයෙකු වූ ස්පාඤ්ඤ ජාතික මිගෙල් කුනාර්ඩ් විසින් නිර්මාණය කළ කිලෝමීටර 300 කට අධික පිකෝ ට්රේල් මන්තීරුව අද වන විට බරපතළ පරිපාලන අර්බුදයකට මුහුණ දී ඇත. අප වෙත ලැබී ඇති කුනාර්ඩ් මහතාගේ ඉල්ලා අස්වීමේ සවිස්තරාත්මක ලිපිය මඟින් මෙම ව්යාපෘතියේ අඳුරු අනාගතය පිළිබඳව ජාතියට අනතුරු අඟවා තිබේ.
ඔහු අවධාරණය කරන්නේ පිකෝ ට්රේල් වැනි මන්තීරුවක් පෞද්ගලික ව්යාපාරයක් නොවන බවත්, එය සංස්කෘතික, පාරිසරික සහ ප්රජාව සතු පොදු වත්කමක් බවත්ය. එහෙත් විනිවිදභාවයෙන් තොර දුර්වල පාලනය හේතුවෙන්, පෞද්ගලික අංශයේ පාර්ශවකරුවන් සහ පරිත්යාගශීලීන් මෙම ව්යාපෘතියෙන් ඉවත් වෙමින් සිටින බව ඔහුගේ ලිපිය මඟින් අනාවරණය කරයි. වත්මන් තත්ත්වය යටතේ The Pekoe Trail Organization ආයතනය පැහැදිලි වගකීමක් හෝ තාක්ෂණික නිපුණතාවයක් නොමැති, දේශපාලනිකව බලපෑම්වලට ලක්වූ රාජ්ය නොවන සංවිධානයක් බවට පත්වීමේ අවදානමක් පවතින බව ඔහු සිය අවසන් සටහනෙහි තබා ඇත.
මෙම ජාතික සම්පත බේරාගැනීම සඳහා, ජනාධිපතිවරයාගේ මැදිහත්වීමෙන් නිල බලතල සහිත ප්රඥප්තියක් නිකුත් කරමින් ආයතනික ව්යුහය විධිමත් කළ යුතු බව ඔහු නිර්දේශ කරයි. එමෙන්ම, කිසිදු පෞද්ගලික ආයතනයකට හිතුමතේ මන්තීරුව අවහිර කළ නොහැකි වන පරිදි කොන්දේසි පැනවීම සහ සංචාරක සංවර්ධන බද්ද උපයෝගී කරගනිමින් තිරසාර මූල්ය යාන්ත්රණයක් ගොඩනැගීම අත්යවශ්ය බව කුනාර්ඩ් මහතා පෙන්වා දෙයි.
ජනාධිපතිවරයාගේ කඩිනම් අවධානය පිණිසයි!
ජනාධිපතිතුමනි,
ඉහත සඳහන් කළ අතිශය රහසිගත සහ තහවුරු කළ මාධ්ය තොරතුරු මඟින් පැහැදිලි වන්නේ මෙරට සංචාරක කර්මාන්තය අද වන විට ක්රියාත්මක වන්නේ නීතියට හෝ ජාතික ප්රතිපත්තියකට අනුව නොව, කූට ධනවාදීන්ගේ යටිගිය න්යාය පත්රයන්ට අනුව බවයි. මෙතෙක් කාලයක් රට පාලනය කළවුන් විසින් මෙම තත්වය උදාකර තිබූ බවද රහසක් නොවේ.
පසුගිය කාලය පුරාවටම රාජ්ය දේපොළ සූරාකෑ මෙවැනි කූට ජාවාරම්කරුවන්ට සහ දේශපාලන මාෆියාවන්ට වත්මන් පාලනය යටතේ කිසිදු ඉඩක් නොලැබෙනු ඇති බවට බහුතරයක් මහජනතාව ගේ අදහසය.
එබැවින්,
කිංග්ස්බරි හෝටලයේ සැබෑ බදු වටිනාකම කෝටි ගණනකින් අඩුකර රජයට අහිමි කරන දූෂිත සාකච්ඡා වහාම නතර කිරීමට මැදිහත් වන ලෙසත්,
යාල සහ මාබල් බීච් හි සිදුව ඇති අක්කර ගණනාවක නීති විරෝධී ඉඩම් කොල්ලය පිළිබඳව වහාම පරීක්ෂණයක් පවත්වමින් රාජ්ය නිලධාරීන් ආරක්ෂා කරන ලෙසත් අපි අවධාරණය කරමු.
එමෙන්ම පිකෝ ට්රේල් වැනි ජාත්යන්තර ව්යාපෘති විනාශ කර දැමූ පුද්ගලයින් පිළිබඳව සොයාබලා, ජාත්යන්තර ප්රවීණයන් යෝජනා කර ඇති පරිදි ඊට රාජ්ය-පෞද්ගලික භාරකාරත්වයක් කඩිනමින් ස්ථාපිත කරන ලෙසත්, මෙම කූඨ ක්රමන්ත්රණයන්ට එරෙහිව කටයුතු කරන ලෙසත් දන්වන්නෙමු.
රටේ ජාතික ධනය සහ වත්කම් ආරක්ෂා කරගැනීම වෙනුවෙන් ඔබ විසින් කඩිනම් සහ සෘජු තීරණ ගනු ඇති බව සමස්ත ජාතියම දැඩිව විශ්වාස කරයි.
(මතු සම්බන්ධයි...)
