දකුණු ආසියාවේ විශාලතම යට ඇඳුම් නිෂ්පාදකයා මෙන්ම, ශ්රී ලංකාවේ දෙවන වඩාත් ගෞරවනීය ආයතනික ආයතනය ලෙසද
(2017 සමීක්ෂණයකට අනුව) සම්මානයට පාත්ර වූ මාස් (MAS) හෝල්ඩිංග්ස් සමූහයට අයත් මිහින්තලේ පිහිටි ප්රධාන කර්මාන්ත ශාලා දෙකක් වසා දැමීමේ පුවත මේ වනවිට කම්කරු ප්රජාව මෙන්ම ආර්ථික විශේෂඥයින් ද දැඩි කම්පනයකට පත් කර තිබේ.
දශක තුනකට අධික කාලයක් මෙරට ආර්ථිකයට දැවැන්ත ශක්තියක් වූ, ලොව පුරා රටවල් 17ක කර්මාන්තශාලා 53ක් සහ 93,000කට අධික ශ්රම බලකායක් හිමි මෙම දැවැන්තයා, තම මිහින්තලේ කම්හල්වල සේවය කළ දහසකට අධික (මෙත්ලිය ආයතනයේ පමණක් 2200ක්) පිරිසකගේ ජීවනෝපාය අර්බුදයකට ලක් කර ඇත.
මෙම ලිපියෙන් අප පෙන්වා දෙන්නේ, ආයතනික නිවේදන හරහා මෙම රැකියා අහිමිවීම් වසන් කිරීමට මාස් ආයතනය ගන්නා උත්සාහය සහ හිටිඅඩියේ මහමගට වැටුණු සේවකයින්ගේ සැබෑ ඛේදවාචකයයි.
ආයතනයේ නිල නිදහසට කරුණ සහ 'විකල්ප' නැමති මායාව
මිහින්තලේ කර්මාන්තශාලා වසා දැමීම සම්බන්ධයෙන් මාස් ආයතනය ඉදිරිපත් කරන ප්රධාන තර්කය වන්නේ මෙය "මාස 4ක තාවකාලික වසා දැමීමක්" පමණක් බවයි. ඊට හේතුව ලෙස ඔවුන් දක්වන්නේ එක්සත් ජනපදයේ ආර්ථික අර්බුදය සහ ශ්රී ලංකාවේ මූල්ය අර්බුදය හමුවේ ඩොලරයේ අස්ථාවරභාවය නිසා ඇඟලුම් ඇණවුම් අඩුවීමයි.
තවද, රැකියා අහිමිවීමක් සිදුවී නොමැති බව පෙන්වීමට ඔවුන් අපූරු උපාය මාර්ගයක් භාවිතා කර ඇත. එනම්, මෙත්ලිය කම්හලේ සේවකයින්ට ලංකාවේ වෙනත් ප්රදේශයක පිහිටි මාස් කම්හලකට හෝ ජෝර්දානයේ පිහිටි කම්හලකට මාරු වී යාමට 'විකල්ප දෙකක්' ලබා දීමයි.
නමුත් සැබෑ තත්ත්වය කුමක්ද?
මිහින්තලේ වැනි ප්රදේශයක කම්හලක සේවය කරන බහුතරයක් කාන්තාවන් සහ තරුණ තරුණියන් තම පවුල්, දරුවන් සහ එදිනෙදා ජීවිතය ගොඩනගාගෙන ඇත්තේ එම ප්රදේශය කේන්ද්ර කරගෙනයි. එක රැයකින් තම පවුල හැරදා ජෝර්දානයට යාමට හෝ ලංකාවේ වෙනත් දුරබැහැර ප්රදේශයක බෝඩිමකට වී සේවය කිරීමට ඔවුන්ට ලබාදෙන 'විකල්පය', ප්රායෝගිකව "කැමැත්තෙන් රැකියාවෙන් ඉවත් වීමට කරන බලකිරීමක්" මිස අන් කවරක්ද? මෙය ආයතනයේ කීර්ති නාමය (PR) ආරක්ෂා කරගනිමින්, වන්දි ගෙවීම් අවම කරගෙන සේවකයින් ඉවත් කිරීමේ සූක්ෂම ක්රමවේදයක් බව ක්ෂේත්රයේ ප්රවීණයෝ පෙන්වා දෙති.
සැබෑ හේතුව: ඇණවුම් අඩුවීමද? ලාභය වැඩිකර ගැනීමද?
ඇතැම් ආර්ථික විශ්ලේෂකයින් පෙන්වා දෙන පරිදි වික්ටෝරියා සීක්රට්, නයික්, පෝලෝ වැනි ලෝක පූජිත සන්නාමයන්ගෙන් මාස් ආයතනයට ලැබෙන ඇණවුම්වල විශාල කඩා වැටීමක් සිදුවී නොමැත. සැබෑ ගැටලුව වන්නේ ශ්රී ලංකාවේ නිෂ්පාදන පිරිවැය ශීඝ්රයෙන් ඉහළ යාමයි.
- විදුලි බිල සහ බදු: මෑතකදී ශ්රී ලංකාවේ විදුලි ගාස්තු සහ අනෙකුත් සේවා ගාස්තු අතිශයින් ඉහළ යාම නිසා නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ ගොස් ඇත.
- ලාභය හඹා යාම: ලංකාවේ කම්හල් නඩත්තු කරමින් අඩු ලාභයක් ලබනවාට වඩා, එම ඇණවුම් පිරිවැය අඩු වෙනත් රටවල (උදා: වියට්නාමය, බංග්ලාදේශය, ජෝර්දානය) පිහිටි ඔවුන්ගේම කර්මාන්තශාලා වෙත යොමු කිරීමෙන් ආයතනයට වැඩි ලාභයක් ඉපයිය හැක.
එබැවින්, මෙය ගෝලීය අර්බුදයකට වඩා, බහුජාතික සමාගමක් තම ලාභය උපරිම කරගැනීම උදෙසා දේශීය ශ්රමිකයා බිල්ලට දීමේ ඛේදවාචකයකි.
දේශපාලන කියවීම: විපක්ෂ නායකවරයාගේ අවධාරණය
මෙම දැවැන්ත සමාජ-ආර්ථික අර්බුදය සම්බන්ධයෙන් 'දිවයින' පුවත්පත සහ පාර්ලිමේන්තු වාර්තා අනුසාරයෙන් විපක්ෂ නායක සජිත් ප්රේමදාස ද දැඩි විවේචනයක් එල්ල කර තිබේ.
රණසිංහ ප්රේමදාස යුගයේ ආරම්භ වූ ඇඟලුම් කම්හල් 200 වැඩසටහන හරහා ග්රාමීය තරුණ තරුණියන්ට හිමිවූ ආර්ථික ශක්තිය, වත්මන් රජයේ අදූරදර්ශී ප්රතිපත්ති නිසා අද වනවිට විනාශ වෙමින් පවතින බව ඔහු පෙන්වා දුන්නේය. විපක්ෂ නායකවරයාගේ ප්රධාන තර්ක කිහිපයක් මෙසේය:
- රජයේ අකාර්යක්ෂමතාව: ආයෝජකයින්ට රට තුළ රැඳී සිටීමට හිතකර පරිසරයක් (අඩු නිෂ්පාදන පිරිවැය, සහනදායී බදු) නිර්මාණය කිරීමට රජය අසමත් වී ඇත.
- ජීවනෝපාය අහිමිවීම: කර්මාන්ත වැසී යාමෙන් දහස් ගණනක් පාරට වැටෙමින් සිටින බවත්, රජය තොරතුරු දැනදැනත් උද්ධච්චකමින් කටයුතු කිරීම මීට ප්රධාන හේතුවක් බවත් ඔහු අවධාරණය කළේය.
- භූ දේශපාලනික බලපෑම් නොසලකා හැරීම: ජාත්යන්තර වෙළඳ ගිවිසුම් සහ ඇමරිකාව වැනි රටවල බදු ප්රතිපත්ති වෙනස්වීම් හමුවේ දේශීය කර්මාන්තකරුවා ආරක්ෂා කිරීමට රජයට කිසිදු වැඩපිළිවෙළක් නොමැති බව විපක්ෂ නායකවරයා පෙන්වා දුන්නේය.
මිහින්තලේ, මෙත්ලිය මාස් කර්මාන්තශාලා වැසී යාම හුදෙක් එක් ආයතනයක අර්බුදයක් පමණක් නොවේ;
එය ශ්රී ලංකාවේ සමස්ත නිෂ්පාදන ආර්ථිකයම මුහුණ දී ඇති බරපතල අනතුරක පෙරනිමිත්තකි. ආයතන කළමනාකාරිත්වය "විකල්ප සේවා ස්ථාන" ගැන කතා කරමින් සිය ආයතනික ප්රතිරූපය ආරක්ෂා කරගැනීමට උත්සාහ කළද, පවුල් දහසකට අධික සංඛ්යාවකට හෙට දවසේ කුසගින්න නිවාගන්නා ආකාරය පිළිබඳ ඇත්තේ විශාල ප්රශ්නාර්ථයකි.
රජය සහ අදාළ බලධාරීන් මෙවැනි කර්මාන්ත රට තුළ රඳවා ගැනීමට වහාම මැදිහත් නොවුණහොත්, ග්රාමීය ආර්ථිකය සම්පූර්ණයෙන්ම කඩා වැටීම වැළැක්විය නොහැකි වනු ඇත.
@සමාරා පරණවිතාන
